دسته‌ها
رویداد

تغییرات اقلیمی دامن دختران را می‌گیرد

در همه سال‌هایی که از اعلام آمارهای مربوط به کودکان بازمانده از تحصیل در ایران می‌‏گذرد، استان‌های کمتر توسعه‌یافته دراین‌باره در صدر جدول بوده‌اند؛ سیستان‌و‌بلوچستان، ‏کهگیلویه‌وبویراحمد، خراسان شمالی و … . علاوه‌براین همواره بخش وسیعی از کودکان بازمانده از ‏تحصیل ایرانی را دختران تشکیل می‌دهند که یا از ابتدا وارد مدرسه نمی‌شوند یا تعداد زیادی از آنها ‏پس از پایان متوسطه اول، کلاس درس را برای همیشه ترک می‌کنند و عازم خانه بخت می‌شوند؛ ‏کودکانی که ازدواج آنها در سال‌های گذشته بارها خبرساز شده و تلاش‌های مجلس و دولت برای ‏مقابله با ازدوج آنها هم تاکنون نتیجه ملموسی دربر نداشته است.

آمارهای رسمی می‌گوید که ‏خراسان شمالی در این زمینه در بالای جدول قرار دارد و پارسال دست‌کم یک‌هزار و ۳۳ دختر ‏دوره متوسطه ترک تحصیل کردند. ‏ دو روز پیش، توییتی در توییتر دست به دست شد به نقل از مدیر یک مدرسه شبانه‌روزی در ‏خراسان شمالی که منطقه‌ای ترکمن‌نشین است. او برای یکی از کاربران نوشته است: «به‌خاطر ‏خشکسالی‌ها و خرابی وضع فروش دام، بسیاری از دختران دیگر مدرسه نمی‌آیند؛ یا عروس شده‌اند ‏یا در خانه قالی می‌بافند برای کمک به خانواده. امسال 152‌هزار دختر از تحصیل بازماندند؛ یکی از ‏تأثیرات جنسیتی تغییر اقلیم.» موضوعی که حالا علاوه بر دیگر دلایلی که در سال‌های قبل درباره ‏ترک تحصیل دختران دانش‌آموز در استان‌های خراسان رضوی، شمالی و جنوبی مطرح است و ‏واکنش‌هایی را به دنبال داشته. ‏

به‌خاطر ‏خشکسالی‌ها و خرابی وضع فروش دام، بسیاری از دختران دیگر مدرسه نمی‌آیند؛ یا عروس شده‌اند ‏یا در خانه قالی می‌بافند

بازماندن سالانه حدود ۲۰‌درصد دختران خراسان شمالی از دوره متوسطه دوم

روستانشینان خراسان شمالی به دلایل مختلفی کلاس درس را رها می‌کنند؛ مشکلات اقتصادی ‏خانواده، نبود مدرسه در نزدیکی روستا و همچنین ازدواج دختران در سنین پایین. پیش از این مدیر ‏کل دفتر امور زنان و خانواده وزارت آموزش و پرورش در بجنورد از بازماندن حدود ۲۰‌درصد از ‏دختران استان خراسان شمالی از تحصیل خبر داده بود؛ «فرحناز مینایی» آذر پارسال دراین‌باره ‏گفته بود: «شناسایی و حمایت 4‌هزار کودک بازمانده از تحصیل کار بزرگی است.
درحال حاضر ‏‏19‌درصد از دختران به دوره متوسطه دوم وارد نشده و از تحصیل باز می‌مانند که این رقم بزرگ و ‏آمار خوبی نیست‎.‎‏» علاوه‌براین پیش از این مدیرکل دفتر امور آسیب‌های اجتماعی وزارت رفاه از ‏محرومیت حدود ۳۲۵‌هزار نفر از واجدین شرایطی گفت که به دلایل مختلف در مدرسه و کلاس ‏درس نیستند.
«احمدرضا پرنده» دراین‌باره گفته بود: «حدود 325‌هزار نفر ازجمله واجدین ‏شرایطی بودند که باید در مدرسه باشند، ولی نبودند. از این تعداد 96‌هزار نفر اصلا در دوره ابتدایی ‏ثبت‌نام نکردند‎.‎‏» این ۹۶‌هزار نفر در مقطع سنی ۶ تا ۱۱ سال‌اند که البته همه بازماندگان از ‏تحصیل نیستند، چراکه در دوره‌های بعد هم تعدادی از دانش‌آموزان به دلایل مختلف از مدرسه ‏بازمی‌مانند.
‏ اما چندسالی است که تلاش‌ها برای شناسایی کودکان بازمانده از تحصیل افزایش یافته و در کنار ‏وزارت آموزش‌و‌پرورش، وزارت رفاه، ثبت‌احوال و وزارت ارتباطات با همکاری همدیگر تلاش می‌کنند ‏که به آمار دقیقی از بازماندن مدرسه دست یابند. روند شناسایی این کودکان به این صورت است که ‏ابتدا مشخصات دانش‌آموزان ثبت‌نام شده در مدرسه از آموزش‌وپرورش گرفته می‌شود و پس از ‏آن هم ثبت احوال اطلاعات کودکان در سن 6 تا 11را که باید مدرسه می‌رفتند، شناسایی می‌کند. ‏براساس این اطلاعات استان‌های سیستان‌وبلوچستان، تهران، خراسان رضوی، خوزستان، کرمان، ‏فارس، آذربایجان‌غربی و خراسان شمالی بیشترین تعداد بازماندگی از تحصیل را داشته‌اند‎.‎

بیش از ۱۲درصد ازدواج‌های خراسان شمالی مربوط به دختران کمتر از ۱۵سال است

نگاهی به آمار رسمی سازمان ثبت‌احوال نشان می‌دهد که ارتباط شفافی بین میزان ازدواج کودکان ‏و بازماندن از تحصیل وجود دارد و در استان‌هایی با آمار بالای ازدواج کودکان، میزان بازماندن از ‏تحصیل هم بالاست. خراسان شمالی یکی از این استان‌هاست که براساس آمار رسمی در بالای ‏جدول ازدواج کودکان و دختران زیر ۱۵‌سال قرار دارد. سال ۹۶ در این استان ۸ دختر زیر ۱۰ ‏سال و یک هزار و ۱۴۵ دختر ۱۴ساله و کمتر ازدواج کردند و این درحالی است که در این‌سال تعداد ‏کل ازدواج‌های استان خراسان شمالی ۹هزار و ۲۰۲ مورد بوده است.
به عبارت دیگر در‌سال ۹۶ ‏بیش از ۱۲.۵‌درصد ازدواج‌های رخ‌داده در استان خراسان شمالی، مربوط به دختران ۱۴ ساله و ‏کمتر بود. علاو‌براین آمار سن ازدواج مردان در این استان هم تااندازه‌ای متفاوت‌تر از دیگر استان‌های ‏کشور است. به‌عنوان مثال‌سال ۹۶ در این استان ۹ پسر زیر ۱۵‌سال و ۷۱۶ پسر ۱۹ ساله و کمتر ‏ازدواج کردند؛ ۸‌درصد ازدواج‌های رخ‌داده در این استان مربوط به مردان ۱۹ساله و کمتر است. ‏علاوه‌براین، میانگین سن ازدواج دختران روستایی هم تا اندازه‌ای این موضوع را شفاف می‌کند.
درباره ‏معیار میانگین سن ازدواج زنان روستایی در‌سال ۹۶، خراسان رضوی کمترین سن میانگین ازدواج ‏یعنی ۱۸.۵‌سال را دارد و پس از آن میانگین سن ازدواج زنان روستایی خراسان شمالی ۱۸.۷‌سال ‏است. در همین مقیاس میانگین سن ازدواج زنان روستایی استان تهران ۲۳.۲ است که این مقایسه ‏به خوبی پایین‌بودن سن ازدواج زنان روستایی در استان خراسان شمالی را نشان می‌دهد. آمارهای ‏رسمی سازمان ثبت‌احوال هم می‌گوید ‌سال ۹۵، خراسان شمالی سومین استان ایران در جدول ‏ازدواج دختران کمتر از ۱۵‌سال بوده‌است و در این‌سال نزدیک به ۱۲‌درصد ازدواج‌های این استان ‏مربوط به دختران کمتر از ۱۰‌سال بوده است. ‏

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *